Bản tin Hợp tác Nông nghiệp Việt Nam - Úc Quý III/2026: Tăng cường an toàn sinh học, mở rộng hợp tác bền vững

1. Tóm tắt bức tranh kinh tế vĩ mô và thương mại song phương

• Việt Nam: GDP quý III/2026 ước tăng 9,95% so với cùng kỳ (9 tháng tăng 9,01%), trong đó khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản tăng 4,21%. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa quý III đạt 338,18 tỷ USD (tăng 36,2%), nhập siêu 2,48 tỷ USD.

• Úc: Kinh tế tăng trưởng chậm, GDP niên độ 2026–2027 dự báo chỉ đạt khoảng 1,3%. Ngày 30/9/2026, Ngân hàng Dự trữ Úc (RBA) nâng lãi suất lên 4,60%; lạm phát toàn phần tháng 8 ở mức 4,0% và tỷ lệ thất nghiệp tháng 9 tăng lên 4,7%. Giá trị sản xuất cây trồng niên vụ 2026–2027 dự kiến giảm 6%, còn 51,9 tỷ AUD; chăn nuôi giảm 3%, còn 47,5 tỷ AUD.

• Thương mại hai chiều: Kim ngạch hàng hóa Việt Nam – Úc đạt 4,32 tỷ USD (tăng 25,2%), Việt Nam nhập siêu 0,26 tỷ USD. Riêng kim ngạch nông, lâm, thủy sản đạt 583,29 triệu USD (tăng 0,1%), trong đó xuất khẩu 287,08 triệu USD (tăng 8,4%), nhập khẩu 296,21 triệu USD (giảm 6,9%).

2. Các điểm sáng và lưu ý trong thương mại nông sản

• Tạm dừng nhập khẩu bưởi tươi: Từ ngày 15/9/2026, Bộ Nông nghiệp, Thủy sản và Lâm nghiệp Úc (DAFF) tạm dừng nhập khẩu bưởi tươi Việt Nam, thời hạn ban đầu 6 tháng, do phát hiện thiếu sót về nhật ký sản xuất, giám sát sinh vật gây hại và xử lý tại cơ sở đóng gói.

• Cảnh báo SPS và an toàn thực phẩm: Úc siết chặt điều kiện nhập khẩu đậu phộng chế biến đối với các lô hàng chế biến từ ngày 11/8/2026, đồng thời công bố một số lô tôm nấu chín đông lạnh từ Việt Nam vi phạm tiêu chuẩn do phát hiện chất không được phép sử dụng.

• Nhãn Đồng Tháp: Khảo sát của ISPAE tháng 8/2026 cho thấy triển vọng tiếp cận thị trường Úc phụ thuộc vào duy trì mã số vùng trồng, kiểm soát dư lượng, truy xuất nguồn gốc và liên kết chuỗi với doanh nghiệp xuất khẩu.

3. Hợp tác đầu tư, khoa học công nghệ và chính sách mới

• Doanh nghiệp tiêu biểu: AgriS trao Biên bản ghi nhớ với Peats Group (Úc) tại Sydney ngày 10/8/2026 về nghiên cứu, thử nghiệm và thương mại hóa giải pháp xử lý chất hữu cơ, trọng tâm là công nghệ BiobiN; Orlar Việt Nam phát triển mô hình canh tác thẳng đứng, tiết kiệm tới 95% lượng nước so với phương pháp làm vườn truyền thống.

• Nghiên cứu và đổi mới sáng tạo: Bộ Nông nghiệp và Môi trường và ACIAR tham vấn Chiến lược hợp tác giai đoạn 2026–2030, tầm nhìn đến năm 2035 (07/7/2026). Dự án ACIAR SSS/2024/132 cung cấp bằng chứng định lượng về hiệu quả đầu tư nông nghiệp phục vụ hoạch định chính sách.

• Chính sách mới: Úc bổ sung 1 tỷ AUD vốn vay ưu đãi cho nông dân và 145 triệu AUD ứng phó cúm gia cầm H5, đầu tư 150 triệu AUD cho ngành lâm nghiệp. Việt Nam thông qua Luật sửa đổi 10 luật về nông nghiệp và môi trường, ban hành Nghị định 346/2026/NĐ-CP mở rộng bảo hiểm nông nghiệp và Nghị định 365/2026/NĐ-CP tháo gỡ điều kiện xuất khẩu gạo.

4. Xúc tiến thương mại – đầu tư và định hướng Quý IV/2026

Trong quý III, hai bên trao Bản ghi nhớ hợp tác về nông nghiệp và phát triển bền vững (11/8/2026); doanh nghiệp Việt Nam tham gia đoàn giao dịch tại Úc, Fine Food Australia và VIS 2026; đoàn doanh nghiệp bang Tây Úc thăm Việt Nam. Các hoạt động dự kiến trong quý IV/2026 gồm:

1. Diễn đàn Công nghệ Chiến lược Úc – Việt 2026 tại Hà Nội (1–2/10/2026) và Hội nghị thường niên của Viện Chính sách Úc – Việt Nam tại Sydney (tháng 10/2026).

2. Tập huấn kiểm dịch thực vật, truy xuất nguồn gốc và kiểm tra phục hồi xuất khẩu bưởi sang Úc tại Vĩnh Long (tháng 10–12/2026).

3. Diễn đàn Xúc tiến xuất khẩu Việt Nam 2026 tại Hà Nội (04/11/2026).

4. Hội nghị Úc – Việt về Đổi mới sáng tạo nông nghiệp và An ninh lương thực (AVAS2026) tại Perth (22–24/11/2026).