ĐỐI THOẠI CHÍNH SÁCH

Xuất khẩu rau quả vào EU: Cần nỗ lực từ nhiều phía

Ngày đăng: 14 | 08 | 2013

Xuất khẩu (XK) rau quả của Việt Nam vào EU đang có dấu hiệu giảm sút trong thời gian gần đây do yêu cầu về chất lượng ngày càng khắt khe.

Điểm yếu
EU là một trong những thị trường tiêu thụ chủ lực các mặt hàng nông - lâm sản của Việt Nam như: càphê, hạt tiêu, hạt điều, chè, rau hoa quả ... Tuy nhiên, XK rau quả vào EU mới chiếm khoảng 1% trong tổng giá trị XK của nước ta, thậm chí đang có dấu hiệu giảm sút do vướng các quy định về chất lượng của các nước nhập khẩu.
Theo TS.Nguyễn Văn Biếu, Tổng thư ký Hội các ngành sinh học Hà Nội, sở dĩ có hiện tượng như vậy vì EU là một trong những thị trường khó tính, yêu cầu cao về chất lượng trong khi sản phẩm của Việt Nam chưa đáp ứng được đầy đủ vấn đề an toàn thực phẩm... Hơn nữa, các quy định đối với sản phẩm nhập khẩu của các nước thuộc khối EU liên tục thay đổi khiến sản phẩm của nước ta không đáp ứng kịp thời, ảnh hưởng không nhỏ đến khối lượng và kim ngạch XK.
Bà Nguyễn Thị Tân Lộc, Viện Nghiên cứu Rau quả Trung ương cho rằng, XK rau quả sang thị trường EU còn nhiều thách thức vì hiện các quốc gia EU chỉ nhập khẩu một số loại trái cây không trồng được ở các nước này như: chuối, xoài và một số loại chỉ trồng được ở EU theo mùa như cam, quýt. Bên cạnh đó, người tiêu dùng của EU ngày càng đòi hỏi khắt khe về chất lượng sản phẩm. Sản phẩm hữu cơ có nhãn mác thương mại công bằng và được phát triển bền vững sẽ dễ dàng thâm nhập thị trường này. Trong khi đó, điều kiện sản xuất của chúng ta còn nhiều tồn tại: Quy mô sản xuất rau quả nhỏ, phân tán, chưa có nhiều vùng chuyên canh tập trung. Sản phẩm rau quả áp dụng quy trình VietGAP hoặc GlobalGAP còn ít. Thông tin thị trường hạn chế, nhất là các yêu cầu về nhu cầu sản phẩm của đối tác, quy định cụ thể đối với từng loại mặt hàng và còn thiếu cả số liệu thống kê của các thị trường nhập khẩu nên khó khăn trong công tác dự tính, dự báo. Thiếu một chương trình đồng bộ có mục tiêu về phát triển sản xuất rau quả. Việc bố trí các nhà máy chế biến rau quả chưa thực sự hợp lý. Dây chuyền thiết bị hiện đại chưa được đầu tư, chưa đáp ứng yêu cầu của các thị trường lớn như Nhật Bản, Hoa Kỳ, châu Âu... Giống rau quả và chất lượng chúng ta chưa hoàn toàn chủ động, nhất là giống rau. Mức đầu tư cho công tác nghiên cứu trong lĩnh vực rau, quả… còn quá ít. Thiếu sự liên kết dọc và ngang giữa các tác nhân trong ngành hàng rau quả. Chưa tạo ra sự cân bằng giá trị giữa 3 tác nhân: người sản xuất - nhà phân phối và người tiêu dùng nên chưa tạo ra được chất lượng sản phẩm an toàn, đây chính là vòng luẩn quẩn khó gỡ. 
Kết quả khảo sát và phân tích của Dự án điều tra vệ sinh an toàn thực phẩm trong nông sản, thực phẩm của Cục Quản lý chất lượng nông - lâm sản và thủy sản (Bộ Nông nghiệp và PTNT) cho thấy, 38% mẫu rau được phân tích có dư lượng thuốc BVTV, 28,5% vượt quá hàm lượng nitrat cho phép, 100% vượt ngưỡng coliform cho phép, 46,8% quá mức E.coli cho phép.
Những lưu ý
Theo ông Biếu, DN chế biến, XK rau quả muốn thâm nhập vào thị trường EU cần nắm một số yêu cầu cơ bản về sản phẩm có chất lượng tốt. Hệ thống quản lý chất lượng ISO 9000 gần như là yêu cầu bắt buộc đối với DN sản xuất hàng XK sang thị trường EU thuộc các nước đang phát triển. Thực tế thấy, hàng của DN có giấy chứng nhận ISO 9000 thâm nhập vào thị trường này dễ hơn nhiều so với hàng hoá không có giấy chứng nhận. Việc áp dụng hệ thống HACCP là rất quan trọng và gần như là yêu cầu bắt buộc đối với DN chế biến thủy - hải sản muốn xuất khẩu vào thị trường này. Thị trường EU yêu cầu hàng hoá có liên quan đến môi trường phải dán nhãn sinh thái, nhãn tái sinh và có chứng chỉ được quốc tế công nhận. Ví dụ, tiêu chuẩn GAP và các nhãn hiệu sinh thái đang ngày càng được phổ biến, chứng tỏ thỏa mãn yêu cầu về an toàn thực phẩm và môi trường. Ngoài ra, doanh nghiệp cũng phải tuân thủ hệ thống quản lý môi trường và các bộ luật mang tính xã hội về đạo đức. Tiêu chuẩn The Social Accountability 8000 sẽ càng trở nên quan trọng trong những năm tới. Nhiều nhà bán lẻ có quy mô lớn và các nhà nhập khẩu cung cấp hàng cho họ đều yêu cầu các đối tác cung ứng hàng có kèm theo chứng nhận như: tiêu chuẩn toàn cầu BRC về an toàn thực phẩm; GlobalGAP (áp dụng với các trang trại và nông nghiệp); thực hành nuôi tốt nhất (BAP) của Liên minh Nuôi trồng thủy sản toàn cầu GAA...
Từ năm 2005 - 2011, kim ngạch XK rau quả của Việt Nam tăng trưởng khá, trung bình khoảng 300 triệu USD/năm. Năm 2011, XK rau quả đạt kim ngạch kỷ lục 630 triệu USD, tăng 35,5% so với năm 2010, đưa nước ta lọt vào nhóm 5 quốc gia XK rau quả lớn nhất thế giới. Năm 2012, kim ngạch XK rau quả đạt xấp xỉ 829 triệu USD, tăng 33,4% so với năm 2011.
Các chuyên gia cho rằng, để đạt được mục tiêu kim ngạch XK rau quả 1 tỷ USD trong năm 2013, đòi hỏi sự nỗ lực rất lớn của các cơ sở sản xuất, chế biến, doanh nghiệp. Đồng thời, cần sự trợ giúp từ các cơ quan quản lý để kịp thời tháo gỡ khó khăn. Chính phủ cần quy hoạch vùng sản xuất rau quả, hỗ trợ vốn cho các cơ sở, doanh nghiệp từ khâu sản xuất, chế biến và XK. Tạo hành lang pháp lý thuận lợi, kiện toàn bộ máy cán bộ hải quan và đơn giản hóa thủ tục hành chính để hoạt động thông quan được tiến hành thuận lợi. Bên cạnh đó, cần tăng cường công tác quản lý an toàn thực phẩm trong nước, nâng cao chế tài xử phạt với cá nhân, tổ chức vi phạm an toàn thực phẩm.
Theo Kinh tế nông thôn

Nguồn:http://kinhtenongthon.com.vn/Story/VandeSukien/2013/8/42800.html

NỘI DUNG KHÁC

Xuất khẩu hồ tiêu: Căng thẳng nguồn hàng

12-8-2013

Theo Bộ NNPTNT, khối lượng tiêu xuất khẩu 7 tháng từ đầu năm đã tăng 22,8% về lượng so với cùng kỳ năm ngoái. Tuy nhiên, trong 5 tháng còn lại của năm 2013, dự báo nguồn cung hồ tiêu sẽ rất căng thẳng.

Hàng ngàn tỉ đồng cho vay “mất hút” trong các doanh nghiệp thủy sản

14-6-2013

Hàng loạt doanh nghiệp (DN) chế biến thủy sản tại Cà Mau làm ăn thua lỗ, đứng bên bờ vực phá sản, phải cơ cấu lại. Chuyện làm ăn thua lỗ của DN chế biến thủy sản được lý giải một cách hợp lý: Do ảnh hưởng của tình hình suy thoái kinh tế thế giới. Tuy nhiên, phía sau những lý giải “có lý, có tình” là hàng ngàn tỉ đồng vốn vay đang có nguy cơ không thể thu hồi được.

Chưa có ràng buộc giữa DN XK thủy sản và người nuôi

14-6-2013

Tại Hội nghị kỷ niệm 15 năm thành lập Hiệp hội Chế biến XK thủy sản Việt Nam (Vasep) vừa tổ chức tại TP.HCM, ông Trương Dình Hòe, Tổng Thư ký Vasep cho hay, trong thời gian qua Vasep đã duy trì mối quan hệ chặt chẽ giữa DN và người nuôi thông qua việc thường xuyên trao đổi thông tin và hỗ trợ lẫn nhau giữa Vasep và các Hiệp hội, Sở Nông nghiệp và PTNT các tỉnh.

Dự kiến tăng giá điện từ 1.7: Doanh nghiệp nông thôn lo phát sốt

13-6-2013

Dù mới dự thảo giá điện cho sản xuất sẽ tăng từ 2-7%, song nhiều doanh nghiệp (DN) trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn đã "phát sốt" vì lo lắng.

Doanh nghiệp cà phê nguy cơ vỡ nợ hàng loạt

12-6-2013

Nhiều doanh nghiệp nguy cơ thua lỗ vì trót gom cà phê giá cao, nay đến hạn trả nợ ngân hàng buộc phải xuất khẩu với giá thấp.

Nhiều DN sẽ được cơ cấu lại nợ đến tháng 6/2014

3-6-2013

Ngày 27/5, Thống đốc Nguyễn Văn Bình ký ban hành Thông tư 12 sửa đổi một số điều của Thông tư 02 quy định về phân loại tài sản có, mức trích, phương pháp trích lập dự phòng rủi ro và việc sử dụng dự phòng để xử lý rủi ro trong hoạt động của các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài.

Bỏ ngỏ trách nhiệm tái canh cà phê

7-5-2013

Thực tế, nhu cầu "trẻ hoá" vườn cà phê 4-5 năm trở lại đây đã đến mức báo động. Nhưng nguồn vốn để tái canh cũng như trách nhiệm với vùng nguyên liệu khổng lồ này vẫn chưa được các doanh nghiệp (DN) thực sự quan tâm. Trong khi đó ít có DN nào dám lăn xả vào cùng với người nông dân đầu tư vùng nguyên liệu, các DN vẫn chỉ mua nguyên liệu thông qua thương lái và đại lý.

Hội chợ của nông thôn mới

7-5-2013

Hội chợ Nông nghiệp, công nghiệp và thương mại vùng cao phía Bắc năm 2013 (tổ chức tại Hà Giang từ ngày 3 đến 9.5.2013) được đánh giá là hoạt động góp phần đắc lực vào xây dựng nông thôn mới.

Doanh nghiệp FDI: Chỉ được mua hàng của thương nhân đã đăng ký

7-5-2013

Bộ Công Thương vừa ban hành Thông tư 08 quy định chi tiết về hoạt động mua bán hàng hóa và các hoạt động liên quan trực tiếp đến mua bán hàng hóa của doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) tại Việt Nam.

Xuất khẩu cà phê giảm cả 2 chỉ số

19-4-2013

Quý I/2013, Việt Nam đã xuất khẩu được 410.211 tấn cà phê nhân, trị giá 874,4 triệu USD. So với cùng kỳ năm 2012 kết quả đó giảm 4,5% về lượng và 2% về giá trị.

Tạm trữ, vì sao nông dân chưa hưởng lợi nhiều?

19-4-2013

Chương trình tạm trữ lúa gạo vụ đông xuân 2012 - 2013 vừa khép lại. Tuy việc thu mua tạm trữ đã giúp cho giá lúa của nông dân không bị giảm tiếp trong bối cảnh xuất khẩu gạo vẫn rất khó khăn, nhưng khi mà doanh nghiệp chưa thể mua lúa trực tiếp từ nông dân, thì chương trình tạm trữ vẫn còn nhiều điều đáng bàn.

Xuất khẩu thủy sản còn nhiều thách thức

15-4-2013

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), trong quý 1-2013, xuất khẩu thủy sản đạt khoảng 1,2 tỷ USD, giảm gần 8% so với cùng kỳ 2012. Trong đó, 2 mặt hàng chủ lực là cá tra giảm 7,6% và tôm đông lạnh giảm gần 8%. Trở ngại hiện nay là nguồn nguyên liệu trong nước ngày càng thiếu hụt, thị trường xuất khẩu bên ngoài khó khăn, rào cản kỹ thuật ở các nước dựng lên càng nhiều… Chỉ tiêu xuất khẩu thủy sản 6,5 tỷ USD năm 2013 đang bị thách thức nghiêm trọng.