Chiến lược sinh kế thích ứng với biến đổi khí hậu cho hộ nghèo ở Đồng bằng sông Cửu Long

Biến đổi khí hậu – thách thức lớn của nhân loại

Biến đổi khí hậu (BĐKH) là một trong những thách thức lớn nhất đối với nhân loại trong thế kỷ 21. Các hiểm họa khí hậu và thiên tai khác đang ngày càng gia tăng về tần suất và mức độ nghiêm trọng trên toàn thế giới.

Băng tan và nước biển sẽ dâng...

Biến đổi khí hậu ảnh hưởng trực tiếp tới đời sống của hàng tỷ người trên trái đất, trong đó những người nghèo là đối tượng dễ bị tổn thương và khó chống đỡ với những ảnh hưởng từ BĐKH nhất:“Biến đổi khí hậu sẽ là mối đe dọa tới toàn thể nhân loại. Nhưng những người nghèo, một bộ phận không hề chịu trách nhiệm về món nợ sinh thái mà chúng ta đang mắc phải lại là những người đang phải đối mặt với những thiệt hại sớm nhất và nghiêm trọng nhất về phát triển con người” .

Khô hạn...

Việt Nam chịu ảnh hưởng nặng nề…

Việt Nam không tránh khỏi bị tác động của những hiểm họa này. Việt Nam là quốc gia bị ảnh hưởng nhiều nhất của biến đổi khí hậu ở khu vực Châu Á - Thái Bình Dương. Nếu nhiệt độ trái đất tăng hơn 2°C, mực nước biển dâng 1m, Việt Nam sẽ có 22 triệu người phải di dời, khoảng 1/5 dân số sẽ mất nhà và 45% diện tích đất nông nghiệp ở Đồng bằng sông Cửu Long bị phá hủy. Việt Nam là nước nông nghiệp với tỷ lệ hộ nghèo năm 2008 vẫn còn chiếm 13,5%, tỷ lệ hộ nghèo ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) là 11,1%. Mặc dù có tỷ lệ nghèo thấp nhưng số lượng tuyệt đối về hộ nghèo trong vùng ĐBSCL vẫn rất lớn: số hộ nghèo năm 2007 là 513.667 hộ, chiếm 16,7% số hộ nghèo cả nước, chỉ sau vùng Bắc Trung Bộ.

ĐBSCL, nơi sẽ chịu tác động mạnh mẽ của BĐKH

Vùng ĐBSCL là vùng đồng bằng thấp trũng – là vùng sản xuất nông nghiệp trọng điểm của Việt Nam, phần lớn những người nghèo ở Việt Nam có cuộc sống gắn trực tiếp hoặc gián tiếp với sản xuất nông nghiệp. Biến đối khí hậu làm cho các hệ thống nông nghiệp bị phá vỡ do ngày càng phải hứng chịu hạn hán, nhiệt độ tăng và lượng mưa càng càng thất thường, nguy cơ bị nhiễm mặn cao gây thiệt hại lớn cho sản xuất nông nghiệp, năng suất lúa dự báo sẽ giảm 9% nếu không có những giải pháp tích cực, diện tích đất sản xuất bị thu hẹp – đồng nghĩa với những vấn đề này là người nghèo càng thiếu việc làm và sẽ càng lâm vào tình trạng nghèo khó hơn nếu không có hướng phát triển phù hợp.

Quyết tâm đối phó với BĐKH

Nhóm nghiên cứu của IPSARD làm việc tại Bến Tre

Chống BĐKH và nghèo đói đang được toàn thế giới quan tâm. Nhiều tổ chức quốc tế đã tích cực hỗ trợ cho các hoạt động trong cuộc chiến này. International Development Research Centre (IDRC) đã hỗ trợ trường đại học Ateneo de Manila một Dự án nghiên cứu mang tên “Science and Technology Innovations for the Base of Pyramid in Southeast Asia” (iBoP) với một trong những mục tiêu giúp người nghèo thích ứng với BĐKH.

Cùng chung tay, góp sức chống biến đổi khí hậu.

Dự án bao gồm một tiểu hợp phần về nghiên cứu điển hình tại Việt Nam với tên gọi “Chiến lược sinh kế thích ứng với biến đổi khí hậu cho hộ nghèo ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long” – nghiên cứu điển hình tại tỉnh Bến Tre. Tiểu hợp phần này đã được thực hiện bởi nhóm nghiên cứu của Viện Chính sách và Chiến lược phát triển nông nghiệp nông thôn (IPSARD) trong năm 2010.

Biến đổi khí hậu đang là một vấn đề có tính thời sự nóng bỏng, tác động mạnh mẽ đến đời sống con người. Bởi vậy “Chiến lược sinh kế thích ứng với biến đổi khí hậu cho hộ nghèo ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long” được IPSARD xem là một trong những đề tài trọng tâm của năm.

Nhằm mục đích đạt được kết quả nghiên cứu tốt nhất, www.ipsard.gov.vn sẽ lần lượt giới thiệu về nội dung, định hướng nghiên kế hoạch thực hiện nghiên cứu này. Đồng thời, nhóm nghiên cứu cũng rất mong nhận được những ý kiến từ phản hồi, trao đổi và góp ý của các chuyên gia, các nhà khoa học và độc giả.

Thông tin phản hồi có thể nhập trực tiếp vào mục phản hồi của bài viết. Các tài liệu, những trao đổi khác có thể gửi về địa chỉ email: phunggianghai@yahoo.com .

AGROINFO